Zmiany podatkowe planowane na 2027 r. obejmują m.in. estoński CIT, daninę solidarnościową, IP Box, ryczałt od najmu między podmiotami powiązanymi oraz amortyzację. Rząd przyjął projekt nowelizacji ustaw o PIT, CIT i ryczałcie, którego zasadniczym terminem wejścia w życie ma być 1 stycznia 2027 r. Ostateczna treść przepisów i terminy ich stosowania zależą od dalszego procesu legislacyjnego. Przyjęcie projektu potwierdza komunikat Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z 22 września 2026 r..
Dla przedsiębiorców znaczenie ma przede wszystkim to, które propozycje wpłyną na ich własne rozliczenia. Spółka korzystająca z estońskiego CIT powinna przyjrzeć się zasadom zatrudnienia i wypłatom na rzecz wspólników. Osoba wynajmująca majątek podmiotowi powiązanemu – planowanym stawkom ryczałtu. Podatnik korzystający z IP Box – sposobowi obliczania daniny solidarnościowej.
Najważniejsze zmiany podatkowe na 2027 r. – zestawienie
Poniższa tabela przedstawia założenia projektu opisane przez Ministerstwo Finansów. Nie jest zestawieniem już obowiązujących nowych przepisów.
| Obszar | Co przewiduje projekt? | Kogo może dotyczyć? |
|---|---|---|
| Estoński CIT | Abolicję dotyczącą określonych uchybień przy sprawozdaniu finansowym oraz doprecyzowanie zasad rozliczeń i zatrudnienia | Spółek korzystających z estońskiego CIT lub planujących jego wybór |
| Danina solidarnościowa | Uwzględnianie strat z wcześniejszych lat oraz objęcie daniną dochodów rozliczanych w IP Box | Osób fizycznych, których dochody podlegają analizie na potrzeby daniny |
| Ryczałt i najem między podmiotami powiązanymi | Stawkę 17% dla najmu własności intelektualnej oraz 15% od nadwyżki ponad 100 tys. zł przy najmie lub dzierżawie innych składników majątku | Wynajmujących i wydzierżawiających majątek w relacjach objętych projektowanymi przepisami |
| Amortyzacja | Ograniczenie wstecznych zmian stawek po terminie złożenia zeznania rocznego | Przedsiębiorców amortyzujących środki trwałe |
| Samochody osobowe | Możliwość korzystania z dodatkowych źródeł danych o emisji CO₂ | Firm rozliczających odpisy amortyzacyjne od samochodów osobowych |
| Finansowanie dłużne i przerzucone dochody | Zmiany dotyczące finansowania transakcji kapitałowych oraz warunków opodatkowania przerzuconych dochodów | Spółek realizujących takie transakcje, w tym w grupach kapitałowych |
| Organizacje pozarządowe | Szersze zwolnienie CIT dla dochodów przeznaczanych na działalność pożytku publicznego | Organizacji spełniających warunki projektowanego zwolnienia |
| Świadczenia na potrzeby rodziny | Jednolite traktowanie świadczeń z majątku wspólnego i odrębnego małżonków | Małżonków rozliczających takie świadczenia |
Zakres propozycji przedstawia Ministerstwo Finansów w komunikacie o projekcie zmian w PIT, CIT i ryczałcie.
Estoński CIT w 2027 r. – abolicja i zasady zatrudnienia
Projekt przewiduje abolicję dla podatników, którzy przy przejściu na estoński CIT w trakcie roku podatkowego dopuścili się uchybień formalnych związanych ze sporządzeniem sprawozdania finansowego. Dla takich spółek znaczenie będzie miał dokładny zakres uchybień objętych nowymi przepisami oraz warunki skorzystania z rozwiązania.
Zapowiadanej abolicji nie należy rozumieć jako zwolnienia ze wszystkich obowiązków dotyczących estońskiego CIT. Z komunikatu wynika, że ma ona dotyczyć określonego problemu przy wyborze tej formy opodatkowania w trakcie roku.
Planowane doprecyzowania obejmują również zasady przejścia na estoński CIT, rozdysponowany dochód, ukryte zyski i wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą. Są to zagadnienia istotne przy ocenie wypłat i świadczeń realizowanych przez spółkę.
Osobna propozycja dotyczy warunku zatrudnienia. Projekt zakłada możliwość jego spełnienia częściowo przez zatrudnienie na umowę o pracę, a częściowo na podstawie innych umów. Dokładny sposób łączenia tych form trzeba będzie ocenić na podstawie ostatecznego brzmienia ustawy.
Przykład organizacyjny: spółka przeszła na estoński CIT w trakcie roku i ma wątpliwości dotyczące dokumentacji sprawozdawczej. Przed oceną możliwości skorzystania z abolicji warto zebrać sprawozdanie, informacje o jego sporządzeniu i podpisaniu oraz dokumenty związane z wyborem opodatkowania. Pozwoli to porównać rzeczywisty przebieg zdarzeń z warunkami uchwalonych przepisów.
Założenia dotyczące abolicji i łączenia form zatrudnienia opisuje komunikat KPRM o przyjętym projekcie.
Danina solidarnościowa a IP Box i straty z lat ubiegłych
Projekt zakłada doprecyzowanie zasad obliczania daniny solidarnościowej w dwóch obszarach: uwzględniania strat z wcześniejszych lat oraz włączenia dochodów opodatkowanych w ramach IP Box.
IP Box dotyczy kwalifikowanych dochodów z praw własności intelektualnej. Propozycja objęcia tych dochodów daniną oznacza, że przedsiębiorca korzystający z preferencji powinien uwzględnić ten element w prognozie swoich obciążeń na 2027 r. Sama informacja o rozliczaniu IP Box nie wystarcza jednak do ustalenia, czy dana osoba będzie zobowiązana do zapłaty daniny i w jakiej wysokości.
Na potrzeby takiej analizy warto przygotować zestawienie przewidywanych dochodów, sposób ich opodatkowania oraz dokumentację strat z poprzednich lat. Szczegółowe zasady uwzględniania strat będą wymagały sprawdzenia w przyjętych przepisach. Nie należy z góry zakładać, że każdą stratę będzie można odliczyć bez ograniczeń.
Ryczałt 2027 – najem i dzierżawa między podmiotami powiązanymi
Wśród propozycji znalazły się zmiany dotyczące najmu i dzierżawy między podmiotami powiązanymi. Ministerstwo Finansów wskazuje dwa rozwiązania:
- 17% ryczałtu dla przychodów z najmu własności intelektualnej;
- 15% ryczałtu od nadwyżki przychodów ponad 100 tys. zł w przypadku najmu i dzierżawy innych składników majątku, w zakresie objętym nową regulacją.
Tych zapowiedzi nie należy automatycznie przenosić na wszystkie umowy najmu. Przy ocenie konkretnej sytuacji znaczenie będzie miał rodzaj wynajmowanego składnika majątku, relacja między stronami oraz zakres ostatecznie uchwalonego przepisu. Szczegóły zapowiedzi zawiera komunikat Ministerstwa Finansów.
Przykład: jak obliczyć podatek od nadwyżki ponad 100 tys. zł?
Załóżmy, że przychód z najmu objętego projektowaną stawką 15% wyniesie 160 000 zł, a w rozpatrywanej sytuacji zastosowanie znajdzie próg 100 000 zł.
| Element obliczenia | Kwota |
|---|---|
| Przychód | 160 000 zł |
| Próg przyjęty w przykładzie | 100 000 zł |
| Nadwyżka | 60 000 zł |
| 15% podatku od nadwyżki | 9 000 zł |
9 000 zł to podatek wyłącznie od nadwyżki, a nie od całego przychodu. Przykład pokazuje mechanizm zapowiadanej zmiany. Nie wylicza podatku od pierwszych 100 000 zł ani całorocznego zobowiązania konkretnego podatnika.
Przedsiębiorca wynajmujący majątek własnej spółce powinien zatem przeanalizować umowę i prognozę przychodów. Samo określenie umowy jako „najmu prywatnego” nie zastępuje oceny warunków nowej regulacji.
Amortyzacja i samochody osobowe – co może się zmienić?
Dane o emisji CO₂ samochodu
Projekt zakłada, że Centralna Ewidencja Pojazdów przestanie być jedynym źródłem informacji o emisji CO₂ wykorzystywanym przy ustalaniu limitu odpisów amortyzacyjnych od samochodów osobowych.
Praktyczny wniosek dla firmy to potrzeba uporządkowania dokumentacji pojazdu, szczególnie gdy dane w ewidencji są niepełne. To, jakie dodatkowe dokumenty będzie można zastosować, należy ustalić na podstawie ostatecznych przepisów. Sama zapowiedź rozszerzenia źródeł danych nie przesądza o zmianie wysokości limitów amortyzacji.
Wsteczna zmiana stawek amortyzacyjnych
Kolejna propozycja dotyczy momentu podejmowania decyzji o stawkach amortyzacyjnych. Projekt przewiduje, że po upływie terminu złożenia zeznania rocznego nie będzie można wstecznie obniżyć ani podwyższyć tych stawek.
Dla firm oznacza to potrzebę wcześniejszego przeglądu ewidencji środków trwałych i planów amortyzacji. Ocena stawek powinna stać się jednym z elementów przygotowania rozliczenia rocznego.
Wartość firmy przy leasingu finansowym
Projekt przewiduje również wyłączenie amortyzacji wartości firmy powstającej przy przyjęciu przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części do odpłatnego korzystania w ramach leasingu finansowego. To propozycja dotycząca konkretnej konstrukcji transakcji; przy planowanym przejęciu przedsiębiorstwa trzeba ocenić sposób jego finansowania i skutki podatkowe.
Te trzy kierunki zmian przedstawia część komunikatu MF poświęcona amortyzacji i samochodom osobowym.
Pozostałe zmiany w PIT i CIT
Świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny
Świadczenia pochodzące z majątku wspólnego oraz z majątku odrębnego małżonków mają być traktowane jednolicie w PIT. Zapowiedź dotyczy świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny. Zakwalifikowanie konkretnego przelewu do tej kategorii wymaga uwzględnienia jego rzeczywistego tytułu i celu.
Zwolnienie CIT dla organizacji pozarządowych
Projekt ma rozszerzyć zwolnienie na dochody przeznaczane na działalność pożytku publicznego, niezależnie od wskazania danej sfery w statucie, z wyłączeniem działalności gospodarczej. Organizacje powinny zwrócić uwagę na dokumentowanie przeznaczenia dochodu oraz rozdzielenie odpowiednich rodzajów działalności w ewidencji.
Finansowanie dłużne i podatek od przerzuconych dochodów
Zapowiedziano ograniczenia dotyczące wykorzystywania finansowania dłużnego przy transakcjach kapitałowych, obejmujące także kredyty refinansowe, konsolidacyjne i podobne zobowiązania. W praktyce warto przeanalizować cel finansowania oraz powiązania między kolejnymi umowami.
W podatku od przerzuconych dochodów projekt przewiduje usunięcie warunku, zgodnie z którym podmiot powiązany musi uzyskiwać od polskiego podatnika co najmniej 50% ogółu przychodów. Spółki oceniające swoje rozliczenia na podstawie tego warunku powinny ponownie przeprowadzić analizę po uchwaleniu przepisów. Usunięcie jednego warunku nie oznacza automatycznego opodatkowania każdej płatności na rzecz podmiotu powiązanego.
Bezpieczna przystań, udziały, akcje i pozostałe rozliczenia
Projekt obejmuje doprecyzowanie tzw. bezpiecznej przystani, w tym zasad dotyczących oprocentowania zmiennego. Przewiduje również zmiany dotyczące środków na rachunkach uśpionych, wykupu określonych obligacji, umorzenia udziałów i akcji, zmniejszenia udziału kapitałowego oraz wystąpienia wspólnika ze spółki osobowej będącej podatnikiem CIT.
Pełną listę tych zagadnień przedstawiono w komunikacie MF z 22 września 2026 r..
Jak przygotować firmę do zmian podatkowych w 2027 r.?
Przygotowanie warto zacząć od ustalenia, które obszary projektu występują w działalności firmy. Dzięki temu przegląd dokumentów będzie dotyczył konkretnych rozliczeń.
- Zestaw umowy z podmiotami powiązanymi. Zwróć uwagę na najem, dzierżawę, korzystanie z własności intelektualnej i finansowanie.
- Sprawdź dokumentację estońskiego CIT. Uwzględnij wybór tej formy opodatkowania, sprawozdania finansowe, zatrudnienie oraz wypłaty na rzecz wspólników.
- Przygotuj prognozę dochodów i przychodów na 2027 r. Wyodrębnij pozycje, których mogą dotyczyć zmiany, np. IP Box lub najem podmiotowi powiązanemu.
- Przejrzyj ewidencję środków trwałych. Zweryfikuj dokumenty samochodów i planowane decyzje dotyczące amortyzacji.
- Po ogłoszeniu ustawy sprawdź przepisy przejściowe. To one pomogą ustalić, od kiedy i do jakich zdarzeń stosować nowe zasady, również przy roku podatkowym innym niż kalendarzowy.
Zmiany PIT, CIT i ryczałtu 2027 – pytania i odpowiedzi
Od kiedy mają obowiązywać nowe przepisy?
Zasadniczy planowany termin to 1 stycznia 2027 r. Artykuł opisuje projekt przyjęty przez rząd 22 września 2026 r. Terminy stosowania poszczególnych rozwiązań trzeba sprawdzić w ostatecznej ustawie.
Czy stawka ryczałtu 15% ma objąć każdy najem?
Komunikat MF przedstawia tę propozycję w kontekście najmu i dzierżawy między podmiotami powiązanymi. Stawka 15% ma dotyczyć nadwyżki przychodów ponad 100 tys. zł z innych składników majątku niż własność intelektualna, w zakresie wskazanym w projektowanej regulacji.
Czego ma dotyczyć abolicja w estońskim CIT?
Abolicja ma obejmować określone uchybienia formalne dotyczące sporządzenia sprawozdania finansowego przy wyborze estońskiego CIT w trakcie roku. Zakres uprawnionych podatników i szczegółowe warunki będą wynikać z uchwalonych przepisów.
Czy dochody z IP Box mają być objęte daniną solidarnościową?
Taką zmianę przewiduje projekt. Ustalenie obowiązku i wysokości daniny wymaga jednak oceny dochodów konkretnego podatnika oraz zasad wynikających z ostatecznej ustawy.
Co projekt przewiduje w sprawie stawek amortyzacyjnych?
Projekt zakłada ograniczenie możliwości ich wstecznego obniżania lub podwyższania po upływie terminu złożenia zeznania rocznego. Dlatego przegląd amortyzacji warto uwzględnić w harmonogramie rozliczenia rocznego.
Przygotuj dokumenty do rozliczeń z Bilansfera
Prowadzisz firmę i chcesz uporządkować dokumenty przed zmianami podatkowymi w 2027 r.? Bilansfera – biuro rachunkowe w Bydgoszczy – zaprasza do rozmowy o obsłudze księgowej Twojej działalności.
Przed kontaktem przygotuj informację o formie opodatkowania, umowach z podmiotami powiązanymi i planowanych transakcjach. Ułatwi to ustalenie, które obszary rozliczeń wymagają szczególnej uwagi.
Zadzwoń: 512 711 717 lub odwiedź stronę biura rachunkowego Bilansfera i skorzystaj z formularza „Porozmawiajmy”.